Özü-özü­nü tə­mir edən daş blok

Sü­mük­lər daş qə­dər sərt bir qu­ru­lu­şa ma­lik­dir, la­kin bu xü­su­siy­yət­lə­ri­nə bax­ma­ya­raq on­lar da bə­zən sı­nır. La­kin sın­mış na­hi­yə­də­ki sü­mük bir müd­dət­dən son­ra özü-özü­nü müa­li­cə edir.

Sü­mük­lə­rin da­ha az möh­kəm ol­du­ğu­nu (bu­nun üçün sü­mük­lə­rin eh­ti­yat­da da­ha az kal­si­um sax­la­ma­sı ki­fa­yət­dir) və ən ki­çik zər­bə­lər­dən də sın­dı­ğı­nı tə­səv­vür edək. Həm­çi­nin tə­səv­vür edək ki, sü­mük­lə­rin «öz-özü­nə bər­pa olun­ma­sı» ki­mi xü­su­siy­yət­lə­ri də yox­dur. Şüb­hə­siz ki, be­lə bir və­ziy­yət in­san üçün ol­duq­ca ağ­rı­lı, çə­tin və sı­xın­tı­lı olar­dı. Sın­mış sü­mük­lər bər­pa olun­ma­dı­ğı üçün şi­kəst­lik hal­la­rı, hə­ya­ti əhə­miy­yət­li or­qan­lar­da sü­mük­lə­rin da­im sın­ma­sı nə­ti­cə­sin­də isə hət­ta ölüm hal­la­rı mey­da­na gə­lər­di.

La­kin in­san öv­la­dı bu yer­də hiss et­mə­di­yi, bə­zən isə heç dü­şün­mə­di­yi bir ne­mət­lə bir­lik­də ya­ra­dı­lıb. Əsa­sən cid­di qə­za­la­rı çıx­saq, sü­mük­lər o qə­dər də asan­lıq­la sın­mır. Bun­dan əla­və, hər han­sı bir sə­bəb­dən sı­nan sü­mük­lər də qı­sa bir müd­dət son­ra bər­pa olu­nub bir­lə­şir.

Sü­mü­yün sı­nan­dan az son­ra özü­nü dər­hal tə­mir et­mə­yə baş­la­ma­sı və tə­mir­dən son­ra əv­vəl­ki və­ziy­yə­tin­dən da­ha möh­kəm ol­ma­sı ol­duq­ca föv­qə­la­də bir ha­di­sə­dir. Alim­lər in­san or­qa­niz­min­də­ki sü­mük­lə­ri ya­ra­dan mad­də­yə bən­zə­yən bir mad­də­ni ha­zır­la­maq is­ti­qa­mə­tin­də təd­qi­qat­lar apa­rır­lar. Am­ma bu gü­nə qə­dər heç bir alim sü­mük qə­dər güc­lü, la­kin yün­gül və sər­fə­li, sü­mük ki­mi da­im bö­yü­yən, həm­çi­nin özü-özü­nü yağ­la­yan, bir zə­də alan­da özü­nü tə­mir edən bir mad­də ya­ra­da bil­mə­yib