24 Nisan 2011 Pazar

Or­qa­niz­mi­miz­də­ki su nis­bə­ti­nin qo­run­ma­sı


Bir in­sa­nın id­man­la məş­ğul olar­kən sərf et­di­yi su miq­da­rı ilə din­cə­lər­kən sərf et­di­yi su miq­da­rı ara­sın­da bö­yük fərq var. Be­lə hal­lar­da böy­rək­lə­rin süz­dü­yü su miq­da­rı müx­tə­lif­dir. La­kin bu miq­da­rı tən­zim­lə­yən böy­rək­lər də de­yil. Hi­po­fiz və­zi or­qa­niz­min eh­ti­ya­cı­na gö­rə an­ti­diu­re­tik (ADH) hor­mon ad­lı kim­yə­vi mad­də gön­də­rə­rək böy­rək­lə­ri xə­bər­dar edir. Böy­rək hü­cey­rə­lə­ri bu əm­ri al­dıq­la­rı za­man qan­süz­mə pro­se­si­ni ya­va­şı­dır, hət­ta sü­zü­lən ar­tıq ma­ye­nin tər­ki­bin­dən su mo­le­kul­la­rı­nı ge­ri qay­tar­ma­ğa baş­la­yır­lar.

Hi­po­fiz və­zi qa­nın tər­ki­bin­də olan su­yun miq­da­rı­nı tən­zim­lə­mək üçün baş­qa bir yol­dan da is­ti­fa­də edir. Hi­po­fiz və­zi­dən if­raz olu­nan an­ti­diu­re­tik (ADH) hor­mon tü­pür­cək və­zi­lə­ri­nin tü­pür­cək if­ra­zet­mə funk­si­ya­sı­nı ya­va­şı­dır. Bun­dan son­ra in­san su­suz­luq hiss edir və bir stə­kan su içir.

Hi­po­fiz və­zi­si­nin su iç­mə­yi­mi­zi tə­min et­mək üçün ma­lik ol­ma­lı ol­du­ğu bil­gi­lər ba­rə­də dü­şü­nək.

İlk ön­cə bu ki­çik ət par­ça­sı su­yun əhə­miy­yə­ti­ni bil­mə­li­dir.

Bun­dan əla­və, hi­po­fiz və­zi­si in­sa­nın ağ­zı qu­ru­du­ğu za­man psi­xo­lo­ji ba­xım­dan su iç­mə­yə eh­ti­yac du­ya­ca­ğı­nı bil­mə­li­dir.

Hi­po­fiz və­zi­si üçün­cü əsas mə­sə­lə ki­mi bu­nu bil­mə­li­dir ki, in­sa­nın ağ­zı­nın qu­ru­ma­sı üçün tü­pür­cək və­zi­lə­ri fəa­liy­yət gös­tər­mə­mə­li­dir.

Hi­po­fiz və­zi tü­pür­cək və­zi­lə­ri­nin fəa­liy­yət gös­tər­mə­mə­si üçün on­la­rın işi­nin ne­cə da­yan­dı­rı­la­ca­ğı­nı da bil­mə­li­dir. Yer üzün­də­ki mil­yard­lar­la in­sa­nın be­yin­lə­rin­də olan mil­yard­lar­la hi­po­fiz və­zi hər gün, hər sa­ni­yə bu in­san­la­rın nə qə­dər su­ya eh­ti­yac­la­rı­nın ol­du­ğu­nu mü­əy­yən­ləş­di­rir və hə­min in­san­la­rı su iç­mə­yə məc­bur edir.

Yal­nız bu sis­tem in­sa­nın aciz­li­yi­nə və onun ya­ra­dıl­mış ol­ma­sı­na mü­hüm bir də­lil­dir.

İn­san ona gö­rə aciz sa­yı­lır ki, o, öz ağ­lı ilə or­qa­niz­min­də su­yun azal­dı­ğı­nı dərk et­mir. Onun su­suz­luq his­si­nə eh­ti­ya­cı var. Su­suz­luq his­si­ni in­san üçün xü­su­si ola­raq ya­ra­dan var­lıq isə ki­çik bir ət par­ça­sı­dır. Əgər bu ət par­ça­sı ol­ma­sa, in­san su­sa­ma­ya­caq, or­qa­niz­mi­nin su­ya eh­ti­ya­cı­nın ol­du­ğu­nu bil­mə­yə­cək və in­san­la­rın ək­sə­riy­yə­ti su­suz­luq­dan ba­yı­la­na qə­dər ağıl­la­rı­na su iç­mək gəl­mə­yə­cək.

İn­san ya­ra­dı­lıb, çün­ki heç bir tə­sa­düf in­sa­nın bey­ni­nə hə­min in­sa­na la­zı­mi psi­xo­lo­ji təz­yi­qi tət­biq edən və in­sa­nı su iç­mə­yə məc­bur edən ki­çik, la­kin ol­duq­ca şü­ur­lu ət par­ça­sı­nı yer­ləş­di­rə bil­məz. İn­sa­nı su­ya möh­tac ya­ra­dan və onun mün­tə­zəm şə­kil­də su iç­mə­si­ni tə­min et­mək üçün la­zım olan hər bir mü­hüm təd­bi­ri gö­rən qüv­və isə Uca Al­lah­dır.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder